پلوتارك از دورانهاى افسانه‌اى « رومولوس » « 4 » و اوديسه سخن مىراند تا قريب نيم قرن پيش از حيات خود وى . او نيك مىدانست كه سازندگان اصلى قدرت فكرى و نيروى سياسى اين دو سرزمين چه افرادى هستند و از اين رو سعى وى اين بود كه زندگانى ناشناخته و دنياى مجهول آنان را براى نسلهاى آينده روشن كند و باقى گذارد . در فصول مختلف كتاب عظيم خود مىكوشيد شرح دهد كه چه عواملى آنان را به صوب موفقيت و اشتهار رهنمون شد و در عين حال چه خطاهايى آنان را به سوى سقوط و فنا كشاند . كتاب او تنها متضمن سنه و فهرست اعمال خطير نيست بلكه بسيارى موارد داخل خانه‌هاى در بسته و زندگانيهاى خصوصى افراد مىشود و از آنچه در پس پرده مىگذشته راز گويى مىكند . از آنجا كه با بيان شرح حال يك قهرمان يونانى ، شرح زندگى يك قهرمان رومى را نيز به ميان مىكشد و از دنياى او سخن به ميان مىآورد از اين رو هميشه مقايسه در ميان است . مقايسه بين دو تمدن روم و يونان - و سبب اينكه پلوتارك نام كتاب خود را زندگانيهاى هم‌نظير گذارد همين بود كه دائما از دو شرح حال مشابه و همدوره و از دو قهرمان يونانى و رومى گفتگو مىكند . مردان با نام و نشانى كه پلوتارك از آنان ياد كرده ، از چه صنف و طبقه بوده‌اند و تعداد آنان روز نخست چه بوده است ؟ پلوتارك چهار طبقه از ناموران روم و يونان را در كتاب خود انتخاب كرده و از آنان مطالب مستند نگاشته است . اين چهار طبقه عبارتند از سرداران ، قانونگذاران ، خطيبان و سياستمداران . از اصل كتاب و شيوهء دقيق تنظيم آن اثرى در دست نيست . مىگفته‌اند كه روز نخست تعداد مجلدات كتاب پلوتارك ده جلد و افراد منتخب او يكصد نفر بوده‌اند كه دو به يكى از يونان و يكى از رم ، در پنجاه فصل از آنان سخن به ميان مىآورده است اما امروز بيست و دو بخش متضمن شرح حال چهل و چهار نفر باقى مانده است . بقاياى آن طى قرون و سالها از ميان رفته است . به گفته بعضى محققان ، نحوهء تنظيم شرح حالها بدين‌گونه كه امروز هست نبوده است و آنچه امروز در دست است بعدها به وسيلهء بعضى استادان يونانى تدوين شده است . سبب اين ترديد ، تناقضى است كه در نوع بعضى شرح حالها

--> ( 4 ) . رومولوس Romulus را بنيانگزار افسانه‌هاى رم مىدانند . او و برادرش رموس Remus فرزندان سيلويا Sylvia فرمانرواى سرزمين خيالى آلبا هستند كه هر دو برادر به وسيله شير گرگ بزرگ شده‌اند .